Verworpen.

Dit is een motie: een verzoek van twee Tweede Kamerleden (Boomsma en Flach) aan de regering. Een motie is geen wet, maar een duidelijk signaal of verzoek waar de regering iets mee moet doen.

Waar gaat dit over?

Op de basisschool krijgen leerlingen een schooladvies: een advies over welk type middelbare school bij hen past (bijvoorbeeld vmbo, havo of vwo). Daarnaast maken leerlingen een doorstroomtoets (vroeger de Cito-toets). Sinds schooljaar 2023-2024 geldt een regel: als een leerling op die toets hoger scoort dan het schooladvies, moet de school het advies verplicht naar boven bijstellen.

Wat is het probleem volgens de indieners?

• Door deze regel komen leerlingen soms op een schooltype terecht dat eigenlijk te moeilijk voor ze is.
• Deze leerlingen moeten dan later vaker afstromen naar een lager niveau, wat vervelend en demotiverend voelt.
• Scholen mogen wel afwijken van de verplichte bijstelling, maar moeten dat zo uitgebreid onderbouwen met papierwerk dat ze dat vaak niet eens proberen.
• De indieners noemen ook onderzoek dat zou laten zien dat leraren minder vaak onbewust discrimineren bij het geven van schooladviezen dan vaak wordt gedacht.

Wat vragen de indieners?

Zij vragen de regering om het voor scholen makkelijker te maken om, in het belang van de leerling, af te zien van de verplichte bijstelling zonder dat daar een berg aan bewijs en documentatie voor nodig is. Ook vragen ze om de regel zelf opnieuw te bekijken, in aanloop naar de invoering van een nieuwe centrale eindtoets.

Wat zijn de mogelijke gevolgen?

• Als de motie wordt aangenomen: de regering gaat kijken hoe scholen makkelijker kunnen afwijken van de verplichte bijstelling. Dit kan ertoe leiden dat scholen vaker hun eigen inschatting van een leerling laten meewegen, in plaats van verplicht de toetsscore te volgen. Voorstanders zeggen dat dit afstroming kan verminderen; tegenstanders zouden kunnen vrezen dat dit de kansengelijkheid raakt die de huidige regel juist moest verbeteren.
• Als de motie wordt afgewezen: de huidige regel blijft ongewijzigd. Scholen moeten dan verplicht het advies bijstellen bij een hogere toetsscore, en blijven uitgebreide onderbouwing nodig hebben als ze dat niet willen.